verzuimdwangbuis

Ruimte naast de verzuimdwangbuis

Wie zich ziekmeldt, komt in een strak geregeld proces terecht: de dwangbuis van Poortwachter. Dat proces kijkt vooral naar de medische klacht, terwijl de aanleiding vaak ergens anders ligt volgens de NVAB bij 70 tot 80 procent van de ziekmeldingen. PRAIVE is een antwoord op dit probleem: een nieuw gedachtegoed waarmee geprobeerd wordt de dwangbuis van poortwachter te omzeilen. Onder andere door werknemers in gesprek te laten gaan met een onafhankelijk Audior. Vóór, tijdens en ná verzuim.

Tijdlijn met twee lijnen. Boven de verplichte verzuimbegeleiding van ziekmelding via plan van aanpak en evaluaties tot WIA-keuring. Eronder PRAIVE: vóór verzuim het Audiorgesprek via knelpuntencheck, uitnodiging, er knelt iets of ik wil een Time-Out; tijdens verzuim Audior-Navigatie; na verzuim Audior-WIA.
PRAIVE: één gesprek, als aanvullende route náást de verplichte verzuimbegeleiding

Bovenaan staat de verplichte verzuimbegeleiding. Die blijft zoals ze is. Daaronder loopt PRAIVE, en in elke fase staat hetzelfde centraal: een gesprek met een Audior. Een Audior luistert zonder oordeel. Hij adviseert niet, stuurt niet en medicaliseert niet. Wat de werknemer bespreekt, blijft bij de werknemer.

Vóór verzuim: routes naar het Audior gesprek

Hier ligt de kern van PRAIVE. Er is nog geen ziekmelding, dus het gesprek kan gaan over wat er werkelijk speelt, thuis of op het werk. Wie een gesprek aanvraagt, spreekt normaliter binnen twee werkdagen een Audior. Dit deel van PRAIVE is beschikbaar voor pilots. De route naar de Audior kan zowel uit initiatief van de werknemer als de werkgever komen:

Werkgever initatief:

  • Standaardgesprek: iedere werknemer krijgt periodiek een gesprek met een Audior aangeboden, zonder dat daar een aanleiding voor nodig is. Zo wordt praten gewoon, nog voordat er iets knelt.
  • Knelpuntencheck: een korte vragenlijst die de werkgever kan aanbieden. De werknemer vult deze vrijwillig in en bepaalt zelf of er een gesprek volgt.

Werknemer initiatief:

  • Er knelt iets: de werknemer vraagt zelf een gesprek met een Audior aan.
  • Ik wil een Time-Out: voor wie op het punt staat zich ziek te melden. Ook dan volgt eerst een gesprek met een Audior.

Een gesprek heeft drie mogelijke uitkomsten: de werknemer gaat zelf verder, er volgt een Time-Out, of er komt een specialist bij (interventie). Soms is enkel een gesprek met een Audior al genoeg: de oorzaak komt boven tafel en de werknemer pakt het zelf verder op.

Een Time-Out is een korte overlegperiode zonder Poortwachter-verplichting, binnen het maximum dat de werkgever in zijn beleid vastlegt. Er is geen Time-Out zonder een Audior gesprek, en wie ziek is, meldt zich ziek. Speelt er iets medisch, dan kan de werknemer met zijn toestemming terecht in een spreekkamer met een bedrijfsarts.

Tijdens en ná verzuim: de volgende stappen

Is iemand toch uitgevallen, dan kan hij straks naast de reguliere begeleiding zelf een gesprek aanvragen met de Audior-Navigatie. Samen zoeken ze naar de oorzaak achter de geregistreerde verzuimreden, en naar wat weer energie en perspectief geeft: het glinstermoment. Deze Audior heeft minimaal de opleiding Casemanager Regie op Verzuim of een vergelijkbare achtergrond, en kent het verzuimproces dus van binnenuit.

Rond de WIA-keuring volgt de Audior-WIA: een gesprek over zingeving en toekomstperspectief, ook voor wie niet bij de werkgever blijft. Deze Audior is opgeleid tot WIA-specialist. Beide diensten zijn in ontwikkeling.

Wat blijft zoals het is

PRAIVE vervangt niets. Het vult aan:

  • De wettelijke taken van werkgever, bedrijfsarts en arbodienst blijven ongewijzigd, net als het plan van aanpak, de evaluaties en de termijnen.
  • De Audior vervangt geen enkele andere professional: die blijven gewon doen wat ze al doen rondom verzuim.
  • Wat de werknemer bespreekt, gaat alleen met zijn toestemming naar anderen. De werkgever ziet totalen, nooit te herleiden naar één individu.
  • Een arbodienst of verzuimdienstverlener kan PRAIVE zelf aanbieden aan klanten. Eigen casemanagers kunnen na de Audioropleiding zelf Audior worden.

Zo zie je of het werkt

Na elk gesprek legt de Audior vast in welk domein de oorzaak lag, Fysiek, Mentaal of Sociaal, en of de werknemer er zelf mee aan de slag gaat. Zo krijgen sociale oorzaken eindelijk een eigen plek in de cijfers. De werkgever ziet dat in een dashboard, met totalen en zonder namen, en beoordeelt zelf aan de hand van drie vragen:

  • Werkt het gesprek? Welke oorzaak komt boven tafel, en pakt de werknemer het zelf op of is er een interventie nodig?
  • Wat laat de data zien? Hoeveel gesprekken er zijn, hoe snel ze plaatsvinden en in welk domein de oorzaak ligt en belangrijkste: is het knelpunt opgelost?
  • Past het naast wat er al is? Loopt PRAIVE soepel naast bestaande partners en afspraken, zonder iets te verdringen?

Er zijn geen streefwaarden vooraf. Cijfers over het effect op verzuim verzamelen we in de pilots die we de komende maanden starten, en we delen ze zodra ze er zijn. Waar vragenlijsten worden gebruikt, ordent AI de antwoorden; de Audior leest alles zelf en beslist. Ook die AI toetsen we in de pilots.

Klein beginnen

Een pilot begint bij één afdeling of één werkgever, voor een paar maanden. Je kiest zelf hoeveel onderdelen an PRAIVE je inzet. In de voorbereiding stellen we samen het beleid vast, maken we afspraken over privacy en informeer je de werknemers. De gesprekken voeren Audiors uit de PRAIVE-pool, of eigen professionals na de Audioropleiding. Halverwege en aan het eind evalueren we samen.

Wil je weten hoe een pilot er in jouw organisatie uitziet? Neem contact met ons op of lees meer op praive.ai.

Dank voor het lezen.

© 2026 Verzuimdynamiek
Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze of andere blog(s) mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de auteur.

Wil jij weten hoe AI impact heeft op verzuim? Schrijf je dan nu in voor de Workshop AI en Verzuim

Meer info
Foto van Dirk Lentjes

Dirk Lentjes

Dirk is ondernemer in de digitale wereld. Met zijn bedrijf Salgai werkt hij op het snijvlak van AI, marketingautomatisering en digitale producten. Dankzij zijn achtergrond bij CS Opleidingen kent hij de verzuimwereld en zet hij die kennis in voor slimme, toepasbare oplossingen.

Verzuimdynamiek is een initiatief van Herwin Schrijver en legt een (kritische) blik op verzuim én informeert professionals op het gebied van verzuim en re-integratie.

Bekijk Verzuimdynamiek regelmatig voor hoogwaardige artikelen en updates rondom verzuim en re-integratie anno 2026.

Verdiepen in AI in relatie tot verzuim?

Volg nu de Workshop “AI en Verzuim” aangeboden door onze partner Salgai in samenwerking met het RSC. 

Gerelateerde artikelen

vroege-gesprek

Het “goede gesprek”: hoe goed is het eigenlijk? (Deel 1/3)

In deel 1 van de driedelige serie ‘De drie verzuimgesprekken’ legt Herwin Schrijver de structurele beperkingen van het goede gesprek bloot. Timing, verplicht karakter, ongelijkwaardigheid en een te smalle doelstelling: het klassieke verzuimgesprek kent meer nadelen dan de meeste organisaties beseffen.

Lees verder

Verzuim uitstellen

De opkomst van AI en digitalisering zorgt voor ingrijpende veranderingen in werk, functies en organisaties. Vooral bij grote werkgevers kunnen reorganisaties, onzekerheid en baanverlies leiden tot stress, uitval en langdurig verzuim. In Nederland zijn de financiële risico’s daarvan groot door twee jaar loondoorbetaling en langdurige WGA-lasten. Juist daarom is het riskant dat veel werkgevers verzuim nog steeds pas serieus benaderen ná een ziekmelding. Deze blog laat zien dat er vóór die fase veel meer mogelijk is: meer inzicht in persoonlijke wensen van werknemers, preventieve begeleiding, betere training van HR en leidinggevenden en veilige, anonieme gesprekken met onafhankelijke experts. Wie verzuim echt wil beperken, moet eerder in beweging komen en mensgericht handelen in plaats van alleen het verplichte proces volgen.

Lees verder

De wereld verandert

De digitalisering versnelt en raakt ook verzuimbegeleiding. In deze blog verken je hoe een AI-agent in de toekomst een groot deel van de verzuimintake en procesbegeleiding kan ondersteunen, binnen de kaders van de Wet verbetering poortwachter. Je krijgt een eerste, ruwe demo via een “verzuimknop” (ChatGPT-omgeving) en een inkijkje in het onderliggende ziekmeldscript met verschillende rollen (werknemer, arbodienst/casemanager, bedrijfsarts, werkgever). De kern: Human Centered AI die digitale processturing combineert met mensgerichte begeleiding. Daarnaast wordt betoogd dat dit geen bedreiging hoeft te zijn voor arbodiensten, maar juist kansen biedt om de focus te verbreden van re-integratie naar preventieve inzetbaarheid. Tot slot verwijst de blog naar de cursus Verzuim & AI (Kompetanse/Salgai) en praktische details voor deelname.

Lees verder